643 Bilimsel Araştırma Basamakları Online Test. Sorular Berkay Türkal tarafından hazırlanmıştır. 6. Sınıf 4. Ünite 3. Kazanım. SB.6.4.3. Bilimsel araştırma basamaklarını kullanarak araştırma yapar. Bu testte 10 soru vardır. Problemiortaya koymak ve ya konu tespiti yapmak: Merak edilen bir konu hakkında. neden, niçin şeklinde yapılan soru önermeleri bilimsel problemi ortaya koyar. 10. “ Araştırma Teknikleri ve Bilimsel İletişimin Temelleri ” Ders Notları. Prof. Dr. Mevlüt DOĞAN. AÖFÇevre Bilimi Soruları. 1) Biyosferle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? a) Biyosfer dünya üzerinde tüm canlıları kapsayan bölümdür. b) Biyosfer bir gezegenin dış kabuğunun hava, toprak içeren içinde yaşam bulunan biotik dönüşümler ve çevirimler gerçekleşen bölümdür. c) Biyosfer yaşayan tüm Bilimsel Proje Hazırlamanın Basamakları Nelerdir? Bilimsel Proje çalışması merak ve gözlem ile başlar. Çevremizi merak ederek, sorgulayarak, değişiklikleri araştırma isteğini içimizde uyandırarak bu yola çıkarız. Sonra merak ettiğimiz konularla ilgili gözlemler yapmaya başlarız ve kendimizi bilimsel proje hazırlarken – Bilimsel Araştırma Basamakları – Bilimsel Araştırma Basamaklarında neler yapılır?, Bilimsel Araştırma Basamakları 6. Sınıf bulunur. Konunun belirlenmesi: Konu ya da problemin belirlenmesi. cash. Bilimsel Araştırma Teknikleri 2019 Final Soruları 1 Veri kayıtları ile ilgili olarak “cevaplayıcının diğer cevapları incelenerek, eksik cevabı için uygun bir cevap hesaplanır ve verilir” ifadesi eksik cevapların düzeltilmesi seçeneklerinden hangisidir?A Emsal cevap vermeB Örneği silmeC Nötr değer vermeD Çoklu silmeE İkili silmeCevap A Emsal cevap verme2 Her ölçme birimi miktarı değişiklik göstermeyen hatalara ne ad verilir?A Sistematik hataB Sabit hataC Tesadüfi hataD Muhtemel hataE Tahmini hataCevap B Sabit hata3 Tüm mümkün cevapların önceden belirlendiği cevap formatı aşağıdakilerden hangisidir?A Açık uçlu sorularB Yarı yapısal sorularC Yapısal sorularD Serbest cevaplı sorularE Yapısal olmayan sorularCevap C Yapısal sorular4I. ZamanII. EmekIII. BütçeIV. Uzman araştırmacıHangisinin kısıtlı olması birincil verilerin toplanmasında zorluklara sebep olur?A IB IIC IIID IVE HepsiCevap E HepsiBilimsel Araştırma Teknikleri 2019 Final Soruları5 Bilimsel etik kurallarına uygun davranan, yaptığı araştırmada veri toplamada dürüst davranan kişi hangi bilimsel etik kuralına uymuştur?A TutarlılıkB Bilimsel dürüstlükC UygunlukD YeterlilikE DengelilikCevap B Bilimsel dürüstlük6 Araştırma hakkında genel bilgilerin olduğu, amacının kullanılan yöntemin ve elde edilen bulguların kısa ve genel bir biçimde tanıtıldığı bölüm hangisidir?A ÖnsözB ÖzetC GirişD KaynakçaE DizinCevap B Özet7 Anakütle parametresinin gerçek değeri ile anakütleden elde edilecek bütün örneklerden hesaplanacak ortalama değer arasındaki farkla ölçülen hata türü hangisidir?A Sabit hataB Anakütle hatasıC Sistematik hataD Örneklem hatasıE Analiz hatasıCevap C Sistematik hata8 Standart ölçek ve yeni ölçek geliştirilen ölçek aynı anda bireylere uygulanır ve bireylerin her iki ölçekten aldıkları puanlara göre ilişki katsayı hesaplanması hangi yoldan gerçekleşmiştir?A Matematiksel yöntem ileB Fiziki yoldanC Mantık yolu ileD İstatistiki yoldanE Geometrik yoldanCevap D İstatistiki yoldanBilimsel Araştırma Teknikleri 2019 Final Soruları9 Anket ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?A Bilimsel bilgi için en önemli temel Araştırılmak istenen bir problem hakkında, yanıtlayıcılara görüşlerini almak için tasarlanan soru kağıdının yöneltilmesi ile Birincil veri toplamada en çok kullanılan Kişilerin görüşlerine / algılarına yönelik verileri toplamada en iyi Anket uygulamaları önceden tasarlanmış senaryoya E Anket uygulamaları önceden tasarlanmış senaryoya Hangisi sosyal bilimlerde yapılan araştırma yöntemlerinde kullanılan temel ölçüm türlerinden değildir?A Eşit aralıklı ölçümB SınıflandırmaC Oransal ölçümD Mukayeseli ölçümE Ordinal ölçümCevap D Mukayeseli ölçüm11 Aşağıdakilerden hangisi kantitatif araştırma yönteminin özelliklerinden değildir?A Nicel yöntemler çoğunlukla sonuç Veri sayısal değerlere Araştırma sözel yapılır ve sözel Dış değişkenlerin kontrolü nicel araştırmalarda çok Sonuçların istatistiki olarak özetlenmesi tercih C Araştırma sözel yapılır ve sözel Araştırma Teknikleri 2019 Final Soruları12 Bir araştırma probleminin çözümü için doğrulanması ya da yanlışlanması gereken önermeler aşağıdakilerden hangisidir?A TezB Sözel modellerC MonografilerD ProblemE HipotezCevap E Hipotez13 Cevaplayıcıların belli veriler baz alınarak sınıflandırıldıkları araç veya mekanizmalar neyi ifade eder?A HipotezB ÖlçekC GeçerlikD NesnellikE YöntemCevap B Ölçek14 Ölçümün kesinliğinin yani hatalardan ne seviyede arındığının anlaşılması için çerçeve sağlayan model nedir?A Sabit skorB Doğru skorC Tesadüfi yöntemD Gözlenen skorE ÖlçümCevap B Doğru skor15 Kişisel tercihler, tutumlar, inançlar ve bekleyişler gibi verilerin analizinde hangisi kullanılır?A Çoklu regresyon analiziB Çoklu ayırma analiziC Kümeleme analiziD Çok boyutlu ölçekleme analiziE Çoklu varyans analiziCevap D Çok boyutlu ölçekleme analizi16 Yeni bir olay hakkında uygun kişiler, davranışlar ve durumların gözlenerek birincil verilerin elde edilmesi aşağıdakilerden hangisidir?A ParametreB Odak grupC GözlemD GörüşmeE Veri analiziCevap C GözlemBilimsel Araştırma Teknikleri 2019 Final Soruları17 Araştırmanın oluşturulmasında yararlanılan tüm kaynakların sistemli bir biçimde yazıldığı bölüm hangisidir?A EklerB DizinC İçindekilerD KaynakçaE RaporCevap D Kaynakça18 Bağımsız değişkenin etkilediği değişken hangisidir?A Yarı bağımsız değişkenB ÖrneklemC Bağımlı değişkenD Yarı bağımlı değişkenE AnketCevap C Bağımlı değişken19 Problemlere güvenilir çözümler aramak amacıyla, planlı ve sistemli olarak verilerin toplanması, çözümlenmesi, yorumlanarak değerlendirilmesi ve rapor edilmesi süreci nedir?A TümdengelimB YöntemC TeoriD Bilimsel araştırmaE TümevarımCevap D Bilimsel araştırma20 Ankette yer alan soruların düzeni ile alakalı aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?A Sorular ilgi uyandıran bir nitelikte Sorular mantıklı bir sıra Yaş ve maaş gibi tanımlayıcı bilgiler anketin sonunda Mahcup edici, can sıkıcı sorulara anketin sonunda yer Beklenen cevaplara yönelik ipuçları verilmedirCevap E Beklenen cevaplara yönelik ipuçları verilmedirTOEFL GRAMMARAUZEF – Bilimsel Araştırma Teknikleri ANASAYFACOĞRAFYA GRUBUÇOCUK GELİŞİMİ GRUBUSOSYAL HİZMETLERSOSYOLOJİ GRUBUİKTİSAT GRUBU Bilimsel Araştırma Basamakları Nelerdir Kayitsiz Üye Bilimsel Araştırma Basamakları Nelerdir—> Bilimsel Araştırma Basamakları Nelerdir Hayat… BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ KAPSAM Araştırma Teknikleri sunuşu, araştırma yöntemlerindeki farklı anlayışları, yaygın olarak kullanılan araştırma tekniklerini, araştırma basamaklarını, veri toplama ve analizini, yorumunu, rapor yazma esaslarını, kaynakça ve dipnot gösterme tekniklerini kapsamaktadır. Temel amaç; araştırma sürecini sorun belirleme, veri toplama, veri analizi ve sonuçları yorumlama incelemek, belli başlı bilimsel araştırma yöntemlerini deneysel yöntem, betimleme yöntemi, tarihi yöntem vd. gözden geçirmek ve belirli bir konu hakkında araştırma yapabilmek için gereken literatür bulma, veri toplama, verileri değerlendirme ve rapor yazma tekniklerini anlatmaktır. I- ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ AŞAMALARI Belirlenen bir konuda araştırma yapılırken, belli aşamaları takip etmek, çalışmanın daha hızlı ve verimli olmasını sağlayacaktır. Bu aşamalar 8 başlık altında toplanabilir. 1-Araştırmanın Konusu 2-Araştırmanın Amacı ve Önemi 3-Araştırmanın planlanması 4-Problem Cümlesi 5-Kaynak Taraması Anahtar kelimeler, veri toplama yöntem ve teknikleri Veri türleri/kaynakça ilgili kurumlar, kütüphaneler, ilgili kişiler, internet Verileri toplama/sınıflandırma 6-Varsayımlar 7-Tanımlar ve Sınırlılıklar Araştırmanın içeriği, Başlıklar/alt başlıklar 8-Yazım/sunum rapor yazma teknikleri Bilimsel araştırmada verilen bir araştırma konusunu; -Bilimsel araştırma yöntemlerine uygun olarak yürütebilmek, -Araştırma sonucuna uygun çözüm önerileri geliştirebilmek, -Araştırma konusuna ait çözüm önerilerini analiz edebilmek, -Bilimsel kurallara uygun olarak rapor edebilmek, -Araştırma konusuna uygun amaç, önem, varsayım, sınırlılık ve tanımları yazabilmek, -Araştırma amacına uygun veri toplama aracını uygulayabilmek, -Araştırma verileri üzerinde temel istatistiksel işlemler ve çözümlemeler yapabilmek, -Bulguların yorumlanması ile ilgili özellikleri açıklayabilmek, -Araştırmada elde edilen bulguları yorumlayabilmek, -Araştırma sonucuna göre öneriler geliştirebilmek, -Yapılan araştırmayla ilgili özet yazabilmek, -Araştırma raporunun yazımında dikkat edilmesi gereken kuralları açıklayabilmek, -Kurallarına uygun olarak raporlaştırabilmek,gerekmektedir. Bilimsel bir araştırma iki evreden oluşur. Bunlar; A-Araştırma Teknikleri Araştırmanın Amacı ve Önemi, Veri Toplama Teknikleri B-Araştırma Teknikleri Rapor Yazma Teknikleri A. ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ ARAŞTIRMANIN AMACI VE ÖNEMİ, VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ -Araştırma yapılacak konuda, amacı ortaya tam koyabilmek, çalışmanın önemini vurgulamak, -Bilimsel araştırma teknikleri doğrultusunda, seçilen konu üzerinde araştırma yaparak, değişik kaynaklardan veri toplamak ve elde edilen verileri doğru olarak analiz edebilmek. -Veri türleri 1-Belgesel tarama kütüphane 2-Gözlem 3-Görüşme 4- Yazışma 5- Internet Çalışmanın bu aşamasında dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda özetlenmiştir. -Seçtiği konuyla ilgili kaynak taraması yapabilmek 1. Konuyla ilgili kaynak eser ve kişileri belirleyip yazma 2. Kaynak taraması için uygun bir plân hazırlama 3. Kütüphane çalışmalarında katalog kullanma 4. Yararlandığı kaynak ve kişilerden elde ettiği bilgileri not ve fişlere yazma 5. Basın yayın organlarını takip ederek konuya ilişkin bilgileri toplama 6- Internet’ten araştırma yapma -Araştırma konusuna uygun amaç, önem, varsayım, sınırlılık ve tanımları yazabilmek 1. Araştırma konusuna uygun olarak araştırmanın amacını yazma 2. Araştırma konusuna göre araştırmanın önemini yazma 3. Araştırmanın dayandığı temelleri yazma 4. Araştırma konusunun sınırlılıklarını yazma 5. Araştırma konusuna uygun tanımları yazma -Araştırma verileri üzerinde temel istatistiksel işlemler ve çözümlemeler yapabilmek 1. Elde ettiği verileri amacına uygun olarak sınıflayıp yazma 2. Sınıflandırdığı veriler üzerinde gerekli olan istatistiksel işlemleri yapma 3. Verileri tablo halinde gösterme 4. Sonuçları kontrol etme -Bulguların yorumlanması ile ilgili özellikleri açıklayabilmek 1. Bulguların nasıl yorumlanacağını yazma 2. Yorumlamada dikkat edilmesi gereken özellikleri yazma 3. Bulguların yorumlanmasını örnek vererek açıklama -Araştırmada elde ettiği bulguları yorumlayabilmek 1. İstatistiksel tekniklerle elde ettiği bulguları yazma 2. Bulgular doğrultusunda yorumunu yazma 3. Yaptığı yorumun doğruluğunu tabloya göre kontrol ederek yazma -Araştırma sonucuna göre öneriler geliştirebilmek 1. Araştırma sonuçlarına dayalı olarak gerçekleştirilebilecek öneriler yazma 2. Bu önerileri önemine göre sıralayıp yazma -Yaptığı araştırmayla ilgili özet yazabilmek 1. Araştırmanın tüm aşamalarını özetleyerek yazma 2. Yazdığı özeti, araştırmanın ilgili bölümüne yerleştirme B-ARAŞTIRMA TEKNİKLERİRAPOR YAZMA TEKNİKLERİ I-Araştırma raporunun yazılmasında temel kurallar 1-Bilimsel kurallar 2-İçerik ile ilgili kurallar a-Alıntıların kullanılması b-Dipnotların yazılması -Kaynak belirtme amaçlı dipnot -Ek bilgi verme amaçlı dipnot II-Araştırma raporunun yazılması 1-Ön bölüm a-Başlık sayfası b-Önsöz c-içindekiler d-Listeler a-Başlık sayfası b-Önsöz c-içindekiler d-Listeler 2-Ana bölüm/Metin a-Giriş -Problem -Amaç -Önem -Sınırlılıklar -Tanımlar b-Kaynak araştırması c-Materyal ve yöntem -Evren ve örneklem -Araştırma modeli -Veriler ve toplanması -Verilerin işlenmesi d-Araştırma sonuçları e-Tartışma f-Sonuç g-Öneriler h-Özet 3-Arka bölüm a-Ekler b-Kaynaklar listesi -Çalışmanın bu aşamasında dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda özetlenmiştir. Raporlaştırma ile ilgili temel kavramlar bilgisi 1. Rapor, dipnot, kaynakça, metodoloji kavramlarının tanımlarını yazma 2. Verilen bir kavramın tanımını, verilen bir dizi tanım arasından seçip işaretleme 3. Verilen bir dizi kavramla, bir dizi tanımı eşleştirip işaretleme Araştırma raporunun bölümlerini sıralayabilmek 1. Araştırma raporunda bulunması gereken bölümleri sırasıyla yazma 2. Sırası karışık verilen bölümleri sıraya koyma 3. Verilen bir bölümde bulunması gereken öğeleri yazma Araştırma raporunun yazımında dikkat edilmesi gereken kuralları açıklayabilmek 1. Araştırma raporunun yazılmasında dikkat edilmesi gereken kuralları yazma 2. Raporlaştırmada kullanacağı dilin özelliklerini açıklama 3. Kapak düzeninin nasıl olacağını yazma 4. Raporlaştırmada kâğıt düzeninin nasıl olacağını yazma 5. Raporlaştırmada başlık ve paragraf düzeninin nasıl olacağını yazma 6. Raporlaştırmada şekil ve tabloların yerleştirilmesinde dikkat edilecek özellikleri açıklama 7. Dipnot yazımında dikkat edilmesi gereken kuralları açıklama 8. Alıntı yapılırken dikkat edilmesi gereken kuralları açıklama 9. Kaynakça yazımında dikkat edilmesi gereken kuralları açıklama 10. Özet yazmada dikkat edilmesi gereken kuralları açıklama Ünite 1 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Giriş Toplumsal, kültürel ve ekonomik üretime katılım ve kişisel karar almak için gerekli olan bilimsel kavram ve süreçlerin bilgisi National Academy of Sciences, 1995 olarak tanımlanan bilim okuryazarlığı, bilimin ne tür bir uğraş olduğu, nasıl süreçler içerdiği, bilimsel önermelerin dili, yapısı, nasıl yorumlanmaları gerektiği gibi şeyler hakkında fikir sahibi olmayı içermektedir Erzan, 2006. Bilim okuryazarı bir bireyin öncelikle bilmesi gereken bilim kavramı ve bu kavrama ilişkin bilgilerdir. Bilim Geçerliği kabul edilmiş sistemli bilgiler bütünü olan bilim kuramlar üretmeye ve var olan kuramları sınamaya yarayan süreçtir. Kuram ise olayları açıklama ve kestirme amacıyla geliştirilen birbiriyle ilişkili kavramlar, tanımlar ve önermeler setidir. Temelde insanoğlunun, kendisini ve çevresini tanıyıp, gerektiğinde etkileyebilme, ona egemen olup kendi kontrolü altına alma şeklindeki istek ve güdüsünden kaynaklanan bilimin anlama, yordama ve kontrol olmak üzere üç işlevi vardır. Bilimin beş temel ölçütü vardır. Bunlar Erkuş, 2005; Karakaş, 1998 Gözlenebilirlik Gözlenemeyen hiçbir olgu bilimin konusu olamaz. Bilimin ele aldığı tüm olaylar “gözlenebilir” olmalıdır. Ölçülebilirlik Doğada var olan şeylerin miktarı vardır dolayısıyla niceliği söz konusudur. Bu nedenle bilimin ele aldığı olaylar aynı zamanda ölçülebilir olmalıdır. İletilebilirlik Gözlenebilen ve ölçülebilen olgu ve olaylar diğer bilim adamlarına aktarılabilmeli, böylece orta genel geçerliliği olan bilgilere ulaşılabilmelidir. Tekrarlanabilirlik Bir araştırma sonucu elde edilen bilgilerin aynı yöntem ve araçlarla aynı koşullar altında diğer araştırmacılar tarafından tekrarlanarak doğruluğunun ve yanlışlığının test edilmesidir. Sağdanabilirlik Tekrarlanan araştırmalar sonucunda elde edilen bilgi doğruluğu kanıtlanmış, kesinliği olan bilgi niteliği kazanmasıdır. Ayrıca bilimin olgusallık, mantıksallık, objektiflik, eleştiricilik, genelleyicilik, seçicilik, birikimlilik ve evrensellik olmak üzere özellikleri bulunmaktadır Yaşar, 1998, Olgusallık Bilimin olgusallığı kişisel beğeni ve görüşlerden bağımsız herkes tarafından gözlenebilir gerçeklere dayalı olmasıdır. Mantıksallık Elde edilen sonuçların çelişkiden uzak birbiriyle tutarlı olmasıdır. Bu süreçte tümevarım ve tümdengelim yaklaşımlarından yararlanılır. Objektiflik Bilimsel nitelik taşıyan her sonucun güvenilir olması, kişiye ya da gruba özgü olmaması, herkesin kullanımına açık ve elverişli olacak biçimde ifade edilmesidir. Eleştiricilik İleri sürülen her iddia karşısında ne kadar akla yatkın görünürse görünsün eleştirici yaklaşımın kullanılmasıdır. Yanlışlanabilirlik bilimin gerçeğe ulaşmada kullandığı en sağlıklı özelliktir. Bu özellik aracılığıyla bilim kendi kendini düzeltme olanağı yaratmaktadır. Genelleyicilik Bir dizi olguyu belli bir sistem ve bütünlük içinde akla uygun genellemeler biçiminde açıklamaya çalışmasıdır. Bir başka deyişle tek tek ya da birbirinden kopuk gibi görünen olguları ve aralarındaki ilişkileri bütünleştirerek genel kanunlara ulaşmaya çalışmasıdır. Seçicilik Evrendeki bütün olguları değil önemli gördüğü olguları konu edinmesidir. Birikimlilik Yeni bilgilerin daha önce elde edilen bilgiler üzerine inşa edilmesidir. Evrensellik Belli bir birikimin sonucunda oluşan bilimin yer ve zamana göre değişmeyen ilişkileri içermesidir. Bilimsel Yöntem Bilimsel yöntem bilim üretmenin yolu, bilimin süreç yönü, kanıtlanmış bilgi elde etmek için izlenen yol, uygulandığında bilime katkı getirmiş ve getireceğine güvenilen süreçlerdir. Bilimsel yöntem Bacon’un tümevarım özelden genele, Aristo’nun tümdengelim genelden özele yaklaşımlarının bir sentezidir Karasar, 1999, Tablo bilimsel ve bilimsel olmayan yaklaşımların karşılaştırılması verilmiştir S6. Bilimsel Araştırma Bilimsel araştırma problemlere güvenilir çözümler aramak amacıyla, planlı ve sistemli olarak, verilerin toplanması, çözümlenmesi, yorumlanarak değerlendirilmesi ve rapor edilmesi sürecidir Karasar, 1999, Bilimsel araştırmanın amacı bilinenden yola çıkarak bilinmeyene ulaşmaktır. Bilimsel araştırmalar temel araştırmalar ve uygulamalı araştırmalar olmak üzere ikiye ayrılır Karasar, 1999. Var olan bilgilere yenilerini katma amacı taşıyan araştırmalar temel araştırmalardır. Temel araştırmaların açımlama, ayrıntı saptama, nedensonuç ilişkisi saptama ve kuram geliştirme olmak üzere dört düzeyi vardır. Uygulamaya dönük öneriler oluşturmayı amaçlayan, üretilen bilgilerin değerlendirilmesini, problemlere çözüm getirilmesini amaçlayan araştırmalar uygulamalı araştırmalar olarak adlandırılmaktadır. Uygulamalı araştırmaların aksiyon eylem araştırmaları ve AR-GE ARaştırma-GEliştirme araştırmaları olmak üzere iki türü vardır. Bilimsel araştırmanın aşamaları John Dewey’in problem çözme aşamalarıyla aynıdır. Bilimsel araştırmanın aşamaları aşağıdaki gibi sıralanabilir Yaşar, 1988, Güçlüğün sezilmesi Güçlüğün problem içinde tanımlanması Problemin çözümüne yönelik hipotezlerin denencelerin önerilmesi Hipotezlerin gözlenebilir doğurgularının saptanması Hipotezlerin sınanması Raporlaştırma Güçlüğün sezilmesi Bireye rahatsızlık veren ne olduğunu bilmediği bir güçlük durumunun olması. Güçlüğün problem içinde tanımlanması Problemin keşfedildiği ve tanımlandığı aşamadır. Problemin çözümüne yönelik hipotezlerin denencelerin önerilmesi Bireyin geçmiş yaşantısından yola çıkarak problemin çözümüne yönelik tahminlerde bulunduğu aşamadır. Hipotezlerin gözlenebilir doğurgularının saptanması Hipotezlerin olası sonuçlarının kestirilmeye ya da saptanmaya çalışıldığı aşamadır. Hipotezlerin sınanması Bireyin olay ya da olgulara bakarak, kanıtlar toplayarak hipotezlerin doğru olup olmadığını belirlemeye çalıştığı aşamadır. Raporlaştırma Bilimin birikimliliği, küçük büyük her tür katkıyla gelişen bütünleşik bir ürün olduğu kabul edilirse, her bilimsel çalışmanın rapor edilmesi gerekmektedir. Araştırma Yöntemleri Nicel yöntem ampirik görgül yöntem ya da sayısal yöntem olarak ta adlandırılmaktadır. Bu yöntem gözlem ve ölçmeye dayalı, tekrarlanabilen, objektif araştırma yaklaşımıdır. Nicel yöntemde deneysel ve deneysel olmayan araştırmalar kullanılmaktadır. Nicel yöntemi kullanarak gerçekleştirilen araştırmalara nicel araştırmalar adı verilmektedir. Belli özellikleri paylaşan çeşitli araştırma stratejilerini belirtmek için kullanılan şemsiye bir terim olan nitel araştırmanın tanımını yapmak güç olsa da, nitel araştırma gözlem, görüşme ve doküman analizi gibi nitel veri toplama yöntemlerinin kullanıldığı, algıların ve olayların doğal ortamda gerçekçi ve bütüncül bir biçimde ortaya konmasına yönelik nitel bir sürecin izlendiği araştırma olarak tanımlanabilir Yıldırım ve Şimşek, 2005, Nitel araştırmanın amacı bireylerin kendi toplumsal dünyalarını nasıl oluşturmakta olduğunu anlamak ve içinde yaşadıkları toplumsal dünyayı nasıl algıladıklarını yorumlamaya çalışmaktır. Nitel araştırma; ne? nasıl? niçin? sorularına yanıt ararken, nicel araştırma; ne kadar? ne miktarda? Hangi sıklıkta? gibi sorulara yanıt aramaktadır. Nitel araştırmaların doğal ortama duyarlık, araştırmacının katılımcı rolü, bütüncül yaklaşım, algıların ortaya konması, araştırma deseninde esneklik ve tümevarımcı analiz olmak üzere altı özelliği bulunmaktadır Yıldırım ve Şimşek, 2005; Bogdan ve Biklen, 1998. Doğal ortama duyarlık Olaylar oluştuğu bağlamda incelenirse en iyi biçimde anlaşılmaktadır temelinden yola çıkarak araştırmanın konusunu oluşturan olgu ya da olayların içinde bulundukları doğal ortamda incelenmeleri gerekmektedir Bogdan ve Biklen, 1998, Nitel araştırmada, araştırma amacıyla değiştirilen ortamların incelenmesi bir anlam taşımaz çünkü böylesi ortamlarda oluşan insan davranışları doğal değildir. Belirli bir ortamı fiziksel, sosyal vb. tüm boyutlarıyla yeniden oluşturmak olanaklı olmadığından, belirli bir ortamdan elde edilmiş sonuçları başka ortamlara genellemek oldukça zordur. Bu nedenle nitel araştırmalar genellenebilir sonuçlar üretme çabası içinde değildir. Araştırmanın gerçekleştiği doğal ortamı bir başka araştırma kapsamında aynı şekilde bulmak mümkün olmadığından nitel araştırmanın aynen tekrarı olanaklı değildir Yıldırım ve fiimşek, 2005; Araştırmacının katılımcı rolü Nitel araştırmacı alanda zaman harcayan, katılımcılarla doğrudan görüşen, gerektiğinde katılımcıların deneyimlerini yaşayan, alanda kazandığı bakış açısını ve deneyimleri topladığı verilerin analizinde kullanan kişidir Yıldırım ve fiimşek, 2005, Walford, 2001. Bütüncül yaklaşım Nitel araştırmalarda “bir bütün onu oluşturan parçalardan daha fazla anlam ifade eder” gerçeğinden hareketle araştırma konusu bütüncül bir yaklaşımla belirlenir ve toplanan veriler bütüncül bir yaklaşımla analiz edilir. Algıların ortaya konması Nitel araştırmada araştırmaya dâhil edilen bireylerin katılımcıların algıları ve deneyimleri ortaya konur. Araştırma deseninde esneklik Nitel araştırmanın başlangıcında oluşturulan kavramsal ve yöntemsel yapı süreç içerisinde değişikliğe uğrayabilir. Tümevarımcı analiz Nitel araştırmada araştırmacı topladığı tanımlayıcı ve ayrıntılı verilerden yola çıkarak probleme ilişkin ana temaları ortaya çıkarma, topladığı verileri anlamlı bir yapıya kavuşturma bir başka deyişle verilerinden yola çıkarak kuram oluşturma çabası içerisindedir Bogdan ve Biklen, 1998; Strauss ve Corbin, 1998; Yıldırım ve Şimşek, 2005, Nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin ayrı ayrı kullanıldığı araştırmalar desenlenebilirken her iki yöntemin birlikte kullanıldığı karma yöntemle de araştırmalar desenlenebilmektedir. Karma yöntem her iki yöntemin sınırlılıklarını en aza indirirken, her iki yöntemin üstünlüklerini kullanarak en uygun yöntemle, en uygun verinin toplanmasına olanak sağlamaktadır. Nicel araştırmaların çok sayıda veriyi ekonomik olarak toplama, veri toplama sürecinin kısa olması, verilerin kolaylıkla karşılaştırılabilmesi, araştırmacıya kontrolü elinde tutma olanağı sunması gibi üstünlüklerinin yanı sıra veri toplama sürecinde esneklik sağlamaması, sosyal süreçleri anlamada yetersiz olması gibi sınırlılıkları bulunmaktadır. Nitel araştırmaların ise, veri toplamanın zaman alıcı olması, toplanan verinin analizinin oldukça zor olması gibi sınırlılıklarının yanı sıra araştırmacıya esneklik sağlama ve sosyal sürecinin anlaşılmasına olanak tanıma gibi üstünlükleri bulunmaktadır Saunders, Lewis ve Thornhill, 2003. Henüz bir kaynak oluşturulmadı. Bilim Nedir? Merhaba Sevgili Gelişen Kariyerim okuyucuları. Bugün sizlere hayatımızın her anında çoğu kez kullandığımız bilim kavramından ve bilimsel yöntem aşamaları hakkında bilgiler vereceğim. Bu yazıma bilim kavramının önemini benim için en iyi açıklayan Mustafa Kemal Atatürk’ün bir sözüyle başlamak istiyorum. “Dünyada her şey için; medeniyet için, hayat için, başarı için, en gerçek yol gösterici ilimdir, fendir.”Mustafa Kemal ATATÜRK Bilim Nedir?Biyoloji, Kimya ve Fizik…Bilim İnsanlarına Göre Bilim Nedir?Bilim İnsanlarının Özellikleri ve Rolü Nedir?Peki bilim bizim için ve yaşama şeklimiz için neden bu kadar önemli? BİLİM;Bilimsel Yöntem Aşamaları Nelerdir?1. Problem tanımlama ve araştırma;2. Hipotez;3. Deney;4. Veri analizi;5. SonuçBilimsel süreçte yapılan deneyler hipotezi doğrulamaz ise?Bilimsel süreç araştırmalarını açıkladıktan sonra şimdi de tüm dünyanın gündeminde olan Covid-19 aşısının bilimsel sürecine birlikte göz atalım; Hepimiz muhtemelen hayatımızda “neden?”, “nasıl?” sorularını sorarak birçok şeyi sorguladık. Olayların neden olduğunu, nasıl gerçekleştiğini, nasıl çalıştığını sormak bilimin bir parçasıdır. Bilimin en temel parçası soru sormaktır. Sorulan sorulara ise araştırmalarla ve test yöntemleriyle cevap bulmaktır. Bilim Nedir ? Bilimsel Yöntem Aşamaları Bilim, geçmişten günümüze kadar insanlığın bir parçası haline gelmiştir ve insan yaşamının her alanında etkisini göstermeye devam etmektedir. Hem bir bilgi bütünüdür hem de bir süreci ifade eder. Peki, Türk Dil Kurumu’na göre bilim nedir? Bilim, evrenin ya da olayların bir bölümünü konu olarak seçen, deneysel yöntemlere ve gerçekliğe dayanarak yasalar çıkarmaya çalışan düzenli bilgidir. Genellikle bilim denince aklımızda beyaz önlükler, mikroskoplar, sayfalarca yazılmış kitaplar, deney tüpleri, uzay gibi resim profilleri canlanır. Bu olgular dışında çok farklı yönleri vardır. Bugün baktığımızda bilimin tek bir kavram olarak anlatılamayacak kadar geliştiğini ve büyüdüğünü görüyoruz. Bu sebeple üç genel alana ayrıldı Biyoloji, Kimya ve Fizik… Biyoloji Biyoloji canlıların incelenmesini temel alır. Biyoloji tıbbi gelişmelere yardımcı olmak için kullanılan temel bir bilimdir. Biyoloji sayesinde insan vücudu hakkındaki bilgileri bilim sürecinde inceleyip Kimya alanında maddenin nelerden oluştuğu, özellikleri, karakteristikleri ve diğer maddelerle nasıl reaksiyon gösterdikleri Fizik, madde ve maddenin enerji ile etkileşimi üzerine yapılan incelemeleri kapsar. Fiziğin odak noktası madde ve enerji arasındaki etkileşimdir. – Bilim, evren hakkındaki bilgimizi sürekli olarak iyileştirir ve geliştirir. Bilgilerin iyileştirilip geliştirilmesi de yeni sorular doğurur. Sürekli insan beyninde yeni sorular doğması bize bilimin asla “bitmeyecek” olduğunun kanıtıdır. Bilim İnsanlarına Göre Bilim Nedir? Einstein Aristo’ya göre bilim, nesneyi ortaya koyan sebebi göre bilim, her türlü düzenden yoksun zihin dışındaki nesne, olaylar ve olgular ile mantıksal olarak düzenli düşünme arasında ki uygunluğu sağlama göre bilim, gözlem ve akıl yürütme yoluyla önce dünyaya ilişkin olguları bulma, sonra da bu olguları birbirine bağlayan yasaları bulma çabasıdır. Bilim İnsanlarının Özellikleri ve Rolü Nedir? Kişilik özellikleri arasında merak en ön en önemli kişilik özellikleri yaratıcılıktır. Bilimsel araştırmalar yaratıcılığa ve hayal gücüne bağlı olarak gerçekleşir. Bilgileri gözlem ve mantığa dayalı olarak ortaya insanı, geçmişte yapılan araştırmalardan yararlanarak bilimsel araştırma sürecini bir bilim insanı, yanlış araştırmaya yol açabilecek hatalardan ve kişisel ön yargılardan kaçınmak için nesnellik prensibini uygular. Peki bilim bizim için ve yaşama şeklimiz için neden bu kadar önemli? Albert Einstein ve Gregor Mendel kendi dönemlerinde ki keşifleri yüzünden aptal olarak nitelendirildiklerini biliyor muydunuz? Günümüzde ise dünyayı yaşamak için daha iyi bir yer haline getiren en ünlü iki bilim insanı olarak nitelendiriliyorlar. Bilimin bize sunduğu bilgi ve teknoloji olmasaydı dünya çağdaş bir yer haline gelemezdi. Hayatımızın her saniyesinde bilimin bize sunduğu nimetlerden yararlanırız. Bunun en basit örneğini ise yanımızdan hiç ayırmadığımız telefonları verebiliriz. Örneklerimizi çoğaltacak olursak; televizyon, uzaktan kumanda, bilgisayar, kahve makineleri geliştirilmiştir. Düşünsenize bilim kavramı hayatımızda olmasaydı günümüzde elektrikle kullandığımız hiçbir şey hayatımızda olmayacaktı. Böyle bir şeyi düşünemiyorsunuz değil mi? BİLİM; Bilim, evreni keşfetmenin en iyi yoludur ve doğal dünyaya için faydalıdır. Çünkü insan hayatı yaşamak için teknolojiye ihtiyaç duyar. Teknolojinin gelişmesini bilgimizi kanunlarının nasıl gerçekleştiğini ortaya doktorlar ve diğer profesyoneller, araştırmalarında topladıkları bilimsel verileri kullanırlar ve araştırmaları sonucunda elde ettikleri bilgileri pratik kullanıma sunarlar. Bilimsel keşifler gerçekleşmeseydi şu an bu yüksek teknoloji olamazdı. – Önümüzdeki yüzyılda sayısız zorlukla mücadele etmek zorunda kalacağız. İklim değişiklikleri sıcaklıkların yükselmesine neden olacak. Mevsimler düzensizleşmeye başlayacak. Nüfus artışı yaşanmaya, kaynaklar tükenmeye başlayacak. Bütün bu sorunlara çözüm geliştirmemiz için anahtar yalnızca bilimdir. Bilimsel Yöntem Aşamaları Nelerdir? Bilim, evren hakkındaki soruları açık ve mantıklı bir şekilde, kanıtlarla cevaplamanın bir yolunu sunar. En iyi bilgiyi elde etmek için güvenilir bir yol izlenmelidir. Bilimsel yöntem aşamaları; gözlemlemek, soru sormak, bilgi toplamak, hipotez oluşturmak, hipotezi test etmek, sonuç çıkarmak, raporlama ve değerlendirmedir. Bilimsel araştırma, mevcut teorilerin doğrulanmasına, yeniden değerlendirilmesine veya tamamen yeni teorilerin geliştirilmesine yol açabilir. 1. Problem tanımlama ve araştırma; Problemi Tanıma ve Araştırma Bilimsel araştırma sürecinin ilk adımı problemi tanımlama ve araştırma yapmaktır. İlk önce geniş kapsamlı bir konu belirlenir veya bir araştırma sorusu sorulur. Araştırmacılar, araştırma sorusunun yanıtlanıp yanıtlanmadığını, yanıtlandı ise diğer araştırmacıların çıkardığı sonuçları ve araştırma sorusu ile ilgili yapılan tüm deneyleri belirlemek için bir araştırma yapar. Tüm araştırmalar sonucunda geniş kapsamlı olarak ele alınan konu bazı konularla ilgili belirli bir araştırma sorusu haline indirgenir. 2. Hipotez; Hipotez, bilimsel araştırmanın ana fikrini veya amacını içeren kısa ve net bir ifadedir. Hipotez test edilebilir nitelikte olmalıdır. Test sonucunda elde edilen veriler ile hipotez desteklenebilir veya reddedilebilir. Bir hipotez oluşturabilmek için araştırmacılar araştırılan değişkenleri net bir şekilde tanımlamalı ve açıklamalıdır. 3. Deney; Bilimsel Deney Ortaya konan hipotezin kabul veya ret olma durumunu incelemek için araştırmacılar tarafından deneyler tasarlanır. Deney sonucunda ulaşılan verilerin doğruluğundan emin olmak için değişkenler dikkate alınarak deney birkaç kez tekrarlanmalıdır. 4. Veri analizi; Bilimsel araştırma sürecinde veri analizi ; verileri toparlamayı ve istatistik hesaplamaları içerir. İstatistiksel testler bilim insanlarının verileri daha iyi analiz etmelerini sağlar. Tanımlayıcı istatistikler ve çıkarımsal istatistikler olmak üzere iki çeşit istatistiksel çıkarımlar vardır. Çıkarımsal istatistikler hipotezin onay veya red almasını sağlayan test verilerini içerir. Tanımlayıcı istatistikler ise verilerin nasıl dağıldığını gösteren standart sapmayı tanımlar. 5. Sonuç Araştırmacılar deney sonucunda elde edilen verilere dayanarak sonuçlar çıkarır. Ortaya çıkan sonuçları hem hipotezleriyle hem de diğer araştırmacıların daha önceden yapmış oldukları deneylerden elde ettikleri sonuçlarla karşılaştırırlar. Bir sonuç çıkarılırken, çıkarılan sonuçların bilimsel alanlarda veya gerçek dünya ortamında nasıl değerlendirileceğini açıklanır ve gelecekte yapılacak araştırmalar için önerilerde bulunulur. Bilim insan ruhunun gözünü temizler ve yeniden açar. Ruhun gözü bin tane sıradan gözden önemlidir, çünkü ancak onun yardımıyla gerçeği görmek Bilimsel süreçte yapılan deneyler hipotezi doğrulamaz ise? Bilimsel süreçte yapılan her adımı yazın; Bilimsel süreç içerisindeki deney sonuçları ne olursa olsun sonuçlar her zaman paylaşılmalıdır. Deneysel süreç sırasında ortaya çıkan sorunlar belirlenmeli ve sorunlar için iyileştirme önerileri yazılmalıdır. Gelecekteki bilimsel süreç planları yazılarak takip süreçte küçük değişikler yapın; Deneyin hatalı olması hipotezin sonucunu doğrudan etkiler. Bilimsel süreçte deneyin doğru yapıldığından emin süreç aşamasında ki deneyi değiştirin; Uygulanan deney hipotezi test etmek için uygun olmayabilir. Farklı bir deney ortaya konulan hipotezi daha iyi destekleyebilir. Buna bir örnek verecek olursak bir A hipotezini test etmek istiyoruz ve bu test için DeneyA’yı kullanalım. Eğer DeneyA’daki sonuçlar hipotezi doğrulamıyorsa bu deney yöntemi hipotezi test etmek için uygun olmayabilir. Bu nedenle hipotezi daha iyi test edebilecek DeneyB’yi tasarlamayı süreç aşamasındaki hipotezi değiştirin; Bilimsel süreçte birkaç farklı deney sonucunda hipotez doğrulanmıyorsa araştırmacılar başta ortaya koyduğu hipotezi değiştirmesi gerekir. Bilimsel süreç araştırmalarını açıkladıktan sonra şimdi de tüm dünyanın gündeminde olan Covid-19 aşısının bilimsel sürecine birlikte göz atalım; Covid 19 Araştırmacılar aşı formülasyonunu oluşturmak için izlediği ilk adım temel bir araştırma sürecidir. Bu süreçte araştırmacılar hastalığı ve patojenini tanımalıdır. Patojenin temel biyolojisi genomu, proteinlerini ve enzimlerini, şeklini, yapısını ve büyüklüğünü, üreme şeklini ve hastalığa nasıl neden olduğunu inceler. Bu araştırmalar, hastalığa karşı nasıl bağışıklık kazandırılır, bu hastalıkla nasıl savaşılır sorularının cevaplarını bulmak içindir. Bilimsel sürecinin sonraki aşaması ise keşif aşamasıdır. Bilim insanları araştırma sonuçlarına göre patojenin zayıf noktasını hedef alarak hangi aşı stratejisinin bağışıklık oluşturmak için en uygun olduğuna karar verir. Bu aşamada üretilen formülasyonlar ön formülasyonlardır ve çoğu çalışma deneme yanılma yoluyla gerçekleşir. Keşif aşaması uzun bir süreyi kapsar. Bilimsel sürecin sonraki aşaması hayvan modelleri ve hücre kültürü aşamasıdır. Hayvan modelleri ve hücre kültürü insan sistemini iyi taklit ettiği için aşı formülasyonları hayvanlar üzerinde test edilir. Bilimsel sürecinin sonraki aşaması olan klinik deneme aşamasına geçmek için aşıyı üreten bilim insanlarının aşı geliştirmede uzmanlaşmış hükumet organından onay alması gereklidir. Klinik Çalışma Bilimsel araştırmanın en son aşaması aşının pazara sunumudur. Şirketler formülasyonunu yaptığı aşının patentini almak için başvuruda bulunurlar. Aşı geliştirme süreci farklılıklar gösterebilir. Bazı aşıların bulunması ve geliştirilmesi 15 yılı bulurken grip aşıları yaklaşık 6 ay içerisinde yapılabilir.

bilimsel araştırma basamakları ile ilgili soruları